R4 Ülkelerinden Ortak Bildiri: Filistin Devleti ve Hürmüz Boğazı İçin Diplomasi Çağrısı

R4 Ülkelerinden Ortak Bildiri: Filistin Devleti ve Hürmüz Boğazı İçin Diplomasi Çağrısı

Türkiye, Mısır, Pakistan ve Suudi Arabistan dışişleri bakanları, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın ev sahipliğinde İstanbul’da düzenlenen R4 Dışişleri Bakanları Toplantısı’nda bir araya geldi. Toplantının ardından yayımlanan ortak bildiride, Filistin meselesi, Yemen’deki gelişmeler, ABD/İsrail ile İran arasındaki askeri çatışma ve Hürmüz Boğazı’ndaki deniz güvenliği ele alındı.

Bildiride, Türkiye Cumhuriyeti, Mısır Arap Cumhuriyeti, Pakistan İslam Cumhuriyeti ve Suudi Arabistan Krallığı’nın oluşturduğu R4 Grubu’nun, Birleşmiş Milletler Şartı’nın ilke ve amaçları doğrultusunda bölgede ve ötesinde barış ile istikrarı desteklemeye yönelik diplomatik çabalara katkı sunma taahhüdünde bulunduğu belirtildi.

Filistin’de iki devletli çözüm çağrısı

Bakanlar, İsrail işgalinin bölge ve ötesindeki istikrarsızlığın temel kaynaklarından biri olduğunu ve İsrail politikalarının küresel kamuoyunda derin bir adaletsizlik hissi oluşturduğunu vurguladı. İlgili Birleşmiş Milletler kararları doğrultusunda iki devletli çözümün bir an önce hayata geçirilmesi çağrısında bulunan bakanlar, Filistin halkının meşru haklarına desteklerini yineledi.

Ortak bildiride, Filistin halkının kendi kaderini tayin etme hakkı ile 4 Haziran 1967 sınırları temelinde, başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız, egemen, yaşanabilir ve coğrafi bütünlüğe sahip bir Filistin Devleti kurma yönündeki devredilemez hakkına dikkat çekildi.

Bakanlar, İsrail’in devam eden şiddetinin ve Kudüs’ün hukuki ve tarihi statüsünü değiştirmeye yönelik girişimlerinin acilen sona erdirilmesini istedi. Filistin’deki yıkımın ve insani felaketin durdurulması çağrısında bulunan bakanlar, Batı Şeria ve Kudüs’te geçmişte ve günümüzde yürütülen tüm yerleşim faaliyetleri ile Filistinlilere yönelik yerleşimci şiddetini kınadı. Gazze’ye kesintisiz insani yardım ulaştırılmasının ve bölgenin yeniden imarının acil önemine de vurgu yapıldı.

Yemen hükümeti ve Suudi Arabistan’a destek

Yemen’e ilişkin değerlendirmelerde ise Husi milislerinin insani acıları derinleştiren tırmanışı, Suudi Arabistan’a yönelik özellikle sivilleri ve sivil altyapıyı hedef alan saldırıları ile Kızıldeniz ve Babülmendep’te ticari gemilere yönelik saldırılar en güçlü şekilde kınandı.

Bakanlar, Yemen Hükümeti ve Suudi Arabistan Krallığı ile tam dayanışma içinde olduklarını bildirdi. Husilere tüm askeri eylemlerini, tehditlerini ve saldırılarını derhal durdurma ve iyi niyetle siyasi sürece geri dönme çağrısı yapıldı.

İran çatışması için diyalog ve diplomasi vurgusu

ABD/İsrail ile İran arasında ve Hürmüz Boğazı çevresinde yaşanan askeri çatışmaya da değinilen bildiride, sorunların yalnızca diyalog ve diplomasi yoluyla ele alınması gerektiği belirtildi. Gemiler de dahil olmak üzere sivillerin ve sivil altyapının hedef alınmasının önlenmesinin acil önem taşıdığı vurgulandı.

Bakanlar, İslamabad Mutabakat Zaptı’na desteklerini ifade ederek gerilimin daha fazla tırmanmasını önlemeye yönelik diplomatik çabaları memnuniyetle karşıladı. Müzakereler yoluyla kalıcı bir çözüme ulaşılması konusundaki kararlılıklarını da yineledi.

Hürmüz Boğazı’nda güvenli geçiş çağrısı

Ortak bildiride, seyrüsefer serbestisinin yanı sıra kalıcı deniz emniyeti ve güvenliğinin, seyrüsefer hak ve özgürlüklerinin korunmasının hayati önemde olduğu kaydedildi. Deniz yollarındaki kesintilerin küresel tedarik zincirlerini ve enerji, gübre ile gıda akışını olumsuz etkilediği; bunun bölgedeki ve bölge dışındaki kırılgan kesimleri etkileyerek herkesin güvenlik ve refahını tehdit ettiği ifade edildi.

Bu sorunların aşılması için uluslararası toplumun ortak çaba göstermesi gerektiği belirtilirken, hukuka uygun seyrüseferi engelleyen her türlü tedbir ve kısıtlamanın reddedildiği bildirildi. Bakanlar, Hürmüz Boğazı’ndan güvenli, emniyetli ve engelsiz geçişin hızlı ve eksiksiz biçimde yeniden başlatılması çağrısında bulundu.

Bildirinin sonunda bakanlar, ele alınan konularda yakın istişare ve iş birliğini sürdürme konusunda mutabık kaldı.